Terwijl de laatste Nederlandse fans zondagochtend richting de duinen trekken voor de allerlaatste Dutch Grand Prix, geeft Jan Lammers toe wat hij zes jaar geleden liever niet hardop zei: bijna niemand geloofde erin. In een open brief aan het publiek schrijft de sportief directeur van de Dutch GP dat ‘genoeg mensen ons voor gek verklaarden’ toen het plan voor een Formule 1-race in Zandvoort op tafel kwam. Vandaag, op de dag dat die race voor de zesde en laatste keer verreden wordt, klinkt dat verhaal als een overwinning die niemand had durven voorspellen.
De brief verscheen zondagochtend, enkele uren voor de start van de race, en is gericht aan ‘iedereen die Zandvoort oranje kleurde’. Lammers, zelf geboren en getogen Zandvoorter en oud-Formule 1-coureur, koos niet voor een feestelijke aftrap van de laatste racedag, maar voor een persoonlijke terugblik op wat er sinds 2021 is gebeurd op het duincircuit.
Lees ook: Teams reageren op kwalificatie Zandvoort: Ferrari worstelt, Red Bull blijft realistisch
‘Voor gek verklaard’
Volgens Lammers was scepsis het uitgangspunt, geen aanmoediging. Een Formule 1-race organiseren op een klein circuit tussen de duinen en de zee, in een tijd waarin veel klassieke banen juist plaatsmaken voor nieuwe steden en straatcircuits, klonk in de ogen van velen als een slecht idee. Toch stond Zandvoort er in 2021 weer, na jarenlange afwezigheid.
‘Maar in 2021 stonden we er weer. En jullie stonden er ook. In het oranje. Met honderdduizenden tegelijk. Van de eerste trein in de ochtend tot lang nadat de laatste auto over de finish was gekomen’, schrijft Lammers in de brief die RacingNews365 publiceerde. De comeback werd volgens hem groter dan wie dan ook had durven denken, ondanks alle twijfel vooraf.
Lees dit soort nieuws ook onderweg in de F1Head app
Gratis beschikbaar voor Android, push-notificaties bij breaking news, WK-standen, kalender en meer.
Zes jaar, bijna twee miljoen bezoekers
Lammers noemt in zijn brief geen exacte cijfers per editie, maar spreekt over bijna twee miljoen bezoekers in totaal over de zes edities heen. Dat aantal onderstreept wat er de afgelopen jaren op en rond het circuit gebeurde: uitverkochte tribunes, een compleet oranje gekleurd landschap tussen de duinen en jaar na jaar terugkerend publiek, ook op dagen dat er geen Nederlandse zege in het verschiet lag.
Die sfeer bleef ook coureurs en teams uit het buitenland niet onopgemerkt, schrijft Lammers. Niemand hoefde het hun te vertellen, ze voelden het zelf. Het past bij het beeld dat de afgelopen dagen al ontstond rond dit afscheidsweekend, waarin onder meer Zandvoort werd omschreven als het beste evenement uit de Formule 1-geschiedenis, en waarin zelfs koning Willem-Alexander voor het eerst zelf de trofee uitreikt aan de winnaar.
Lees ook: Hamilton over Ferrari-bandenprobleem in Zandvoort: ‘Het is compleet gestoord’
Geen record, wel een gevoel
Opvallend is dat Lammers in zijn brief nergens spreekt over records, tijden of ranglijsten. Geen woord over de WK-stand, geen verwijzing naar het feit dat dit de race is waarin Max Verstappen ondanks een griepje probeert nog een sterk resultaat neer te zetten, zoals bleek uit zijn eigen verhaal over de kwalificatie. De brief gaat uitsluitend over het publiek en wat dat publiek volgens Lammers heeft gepresteerd, los van wie er als winnaar over de streep komt.
Einde van een tijdperk
Dat Lammers zijn brief uitgerekend op de ochtend van de race publiceert en niet, bijvoorbeeld, na de finish, is veelzeggend. Het is geen dankwoord achteraf, maar een boodschap vooraf, alsof hij het publiek nog één keer wil aanspreken voordat de laatste ronde daadwerkelijk wordt gereden.
‘Helaas is dit de laatste Dutch Grand Prix’, schrijft hij droog, zonder verdere toelichting op de achtergrond van dat besluit. Vervolgens sluit hij af met een beeld dat weinig aan de verbeelding overlaat: het geluid van de Formule 1-motoren en het gejuich van het publiek dat nog lang in de duinen zal blijven hangen, ook als de laatste finishvlag allang gevallen is.
Wat de brief vooral duidelijk maakt, is dat het afscheid van Zandvoort niet wordt gevierd als een nederlaag, maar als het bewijs van een gok die uitpakte. Zes jaar geleden klonk het plan onwaarschijnlijk, nu is het een races die zelfs de koning bijwoont. De vraag die overblijft is niet of Zandvoort het verdiende om te blijven, maar of de Formule 1 zelf beseft wat ze kwijtraakt nu de tribunes weer leeg gaan.
