Monza is zijn topsnelheidskroon kwijt. Het circuit dat decennialang gold als de plek waar Formule 1-auto’s het hardst reden, staat dit seizoen slechts vijfde op de ranglijst van topsnelheden. De cijfers van dit weekend leggen bloot hoe grondig de 2026-regels de identiteit van sommige circuits hebben veranderd, en het resultaat is minstens zo vreemd als het klinkt: hoe langer een rechte stuk, hoe lager de topsnelheid.
Wie de kwalificatie van vorig jaar naast die van dit jaar legt, ziet meteen wat er is gebeurd. Max Verstappen pakte in 2025 nog pole op Monza. Zet je zijn ronde van toen naast zijn beste poging van dit jaar, dan valt het verschil in elke sector op: door de Lesmo’s, op de uitgang van de Parabolica en vooral op de rechte stukken zelf.
Lees ook: Colapinto en Perez krijgen reprimande van FIA na pitexit-overtreding op Monza
Monza Temple of Speed verliest zijn record
De hoogste topsnelheid tijdens de kwalificatie van dit jaar werd genoteerd door George Russell, met 341 km/h. Vorig jaar stond de lat bij 354,7 km/h, gezet door Nico Hülkenberg. Dat is een verschil van 13,7 km/h, en dat gat ontstaat niet aan het einde van het rechte stuk maar al in de eerste helft ervan. Daarna vlakt de snelheid op zijn best af. Vaker nog zakt hij zelfs weer iets, iets wat goed te zien is in de telemetrie.
Tijdens de race zelf was het beeld niet anders. Op basis van de hoogste snelheid die op enig moment in de race is gemeten, niet de officiële snelheidsval, daalde de pieksnelheid op Monza van 365 km/h in 2025 naar 351 km/h dit jaar. Een verschil van 14 km/h, in lijn met wat de kwalificatie al liet zien. Verstappen wees na afloop van de race zelf ook al op het probleem met zijn uitkomsnelheid uit de bochten, iets wat hij na zijn derde plaats op Monza toelichtte.
Lees dit soort nieuws ook onderweg in de F1Head app
Gratis beschikbaar voor Android, push-notificaties bij breaking news, WK-standen, kalender en meer.
De paradox: lange rechte stukken maken auto’s juist trager
De verklaring zit in de energiehuishouding van de 2026-auto’s. De motor levert wel een snellere eerste acceleratie, maar moet op de rechte stukken voortdurend de batterij opladen. Hoe langer een rechte stuk, hoe eerder die energieopwekking begint, en hoe eerder de topsnelheid dus vastloopt op een lager niveau. Monza, met zijn lange rechte stukken naar de Lesmo’s en de Parabolica, is daarmee precies het circuit waar dit effect het hardst toeslaat.
Dat verklaart ook waarom niet elk circuit dezelfde klap kreeg. Spa-Francorchamps zag zijn topsnelheid met 7 km/h dalen, Monaco en Miami leverden slechts een kleine daling in. Op alle andere circuits ging de topsnelheid juist omhoog. En daar wordt het pas echt tegenstrijdig.
Lees ook: ‘We hadden eruit gezien als idioten’: Wolff over risicovol moment Monza
Trage circuits worden juist sneller
De grootste stijgers zijn precies de circuits met de kortste rechte stukken en de meeste bochten. De Hongaarse Ring, samen met Monaco het traagste circuit van het seizoen, zag de topsnelheid stijgen van 331 km/h in 2025 naar 357 km/h dit jaar. Een toename van 26 km/h. De Red Bull Ring en Barcelona volgden met stijgingen van respectievelijk 15 en 11 km/h.
| Circuit | Verschil topsnelheid 2025-2026 |
|---|---|
| Hongaarse Ring | +26 km/h |
| Red Bull Ring | +15 km/h |
| Barcelona | +11 km/h |
| Spa-Francorchamps | -7 km/h |
| Monza | -14 km/h |
Barcelona staat dit jaar zelfs bovenaan de lijst met de hoogste absolute topsnelheid, met 360 km/h. Vorig jaar was Monza met afstand de snelste plek op de kalender, met 365 km/h, zonder concurrentie van enig ander circuit. Dat verschil is precies wat deze analyse van PlanetF1 zo opvallend maakt: het circuit dat gebouwd is om snelheid te vieren, is nu een van de circuits waar de nieuwe regels het hardst hebben toegeslagen.
Voor de rest van het weekend leverde Monza genoeg gespreksstof op, van de droomzege van Antonelli tot de reprimandes voor Colapinto en Perez. Maar onder al dat nieuws zit een technisch verhaal dat minstens zo veel impact heeft op hoe de sport eruitziet: de bijnaam Temple of Speed is dit jaar feitelijk niet meer terecht.
Terug naar de oude glorie?
De hoop binnen de sport is dat de topsnelheden op termijn weer terugkeren naar waar ze historisch thuishoren, op de lange rechte stukken van Monza. Tot die tijd blijft de bijnaam vooral een verwijzing naar het verleden. Volgend seizoen zal moeten uitwijzen of de motorenfabrikanten een manier vinden om de energie-eisen en de pure topsnelheid beter in balans te brengen, want zoals het er nu voorstaat, wint de bocht het van de rechte stukken.
