Pierre Gasly krijgt Monaco-podium terug na succesvolle Right of Review van Alpine

De straffen die Gasly zijn podium kostten

Op 7 juni reed Gasly als derde over de finish in Monte Carlo. Tijdens de race had hij twee tijdstraffen van vijf seconden gekregen voor te hard rijden in de pitstraat. Zijn gemeten snelheden waren 60,1 en 60,4 kilometer per uur, terwijl de toegestane maximumsnelheid 60 kilometer per uur bedroeg. Die tien seconden extra tijd werden na de finish bij zijn racetijd opgeteld, waardoor hij van de derde naar de zevende positie in de einduitslag zakte.

Gasly was niet de enige die werd bestraft. Ook Lewis Hamilton, Oscar Piastri, George Russell en Franco Colapinto kregen tijdstraffen voor dezelfde overtreding in de pitstraat. Zij voerden deze straffen echter tijdens de race zelf uit via een extra trage pitstop. Russell werd zelfs extra hard getroffen: omdat Mercedes zijn vijfsecondenStraf niet correct uitvoerde, volgde een drive-through penalty, waardoor hij buiten de punten eindigde.

Alpine diende direct een Right of Review in

Alpine was het er niet mee eens. Direct na de race diende het team een Right of Review in bij de FIA. De reden daarvoor was dat Alpine bewijs had dat Gasly de snelheidslimiet niet had overschreden. Het team had zelfs extra marge ingebouwd om onder de limiet te blijven.

Een Right of Review is een specifiek juridisch instrument binnen de Formule 1. Het verschilt van een regulier protest, omdat het alleen van toepassing is als er nieuw en significant bewijs beschikbaar is dat tijdens de oorspronkelijke beslissing niet bekend was bij de stewards. Tijdstraffen kunnen niet via een normale beroepsprocedure worden aangevochten, waardoor de Right of Review de enige route was die Alpine kon bewandelen.

De meetfout die alles veranderde

De pitstraat in Monaco heeft negen zogenoemde timing loops, meetpunten waarmee de FIA de snelheid van een auto berekent. Die berekening werkt niet via een directe snelheidsmeting, maar via een gemiddelde: de afstand tussen twee meetpunten gedeeld door de tijd die een auto nodig heeft om die afstand af te leggen.

Daarin zat de fout. Tijdens de hoorzitting op donderdag 11 juni gaf FOM, de organisatie die verantwoordelijk is voor het officiële tijdwaarnemingssysteem, toe dat de afstand in de eerste meetzone onjuist was ingevoerd. De gebruikte waarde was 2692 centimeter. Een LIDAR-scan na de race wees uit dat de werkelijke kortste afstand tussen de meetpunten slechts 2615 centimeter bedroeg. Een verschil van 77 centimeter.

Die 77 centimeter klinkt klein, maar de gevolgen waren groot. Doordat de gehanteerde afstand te lang was, werd de berekende gemiddelde snelheid te hoog. De bijzondere lay-out van de Monaco-pitstraat speelt daarin een rol: de gebogen ingang zorgt ervoor dat coureurs een specifieke lijn rijden. De gemeten afstand hoeft daardoor niet voor elke coureur gelijk te zijn. Alle straffen voor te hard rijden in de pitstraat tijdens de race werden in die eerste zone geregistreerd.

Op basis van herberekeningen met de kortere afstand bleef Gasly’s snelheid onder de 60 kilometer per uur. De stewards concludeerden dat de gemeten overschrijdingen van 60,1 en 60,4 km/u niet betrouwbaar waren als bewijs van een daadwerkelijke overtreding. Beide straffen werden teruggedraaid.

Alpine reageerde via een officieel statement: “We verwelkomen de beslissing van de FIA om onze Right of Review als ontvankelijk te beschouwen na de Grand Prix van Monaco van afgelopen weekend. Als gevolg hiervan hebben de stewards besloten om de twee tijdstraffen van vijf seconden voor auto nummer 10 in te trekken, waardoor de derde plaats wordt hersteld. We willen de FIA en de FOM bedanken voor hun transparantie en medewerking tijdens dit proces.”

Gasly derde, Hadjar vierde: de nieuwe uitslag

Met het schrappen van Gasly’s straffen verandert de einduitslag van de Grand Prix van Monaco aanzienlijk. Gasly keert terug naar de derde positie. Isack Hadjar zakt van derde naar vierde. Oscar Piastri gaat van vierde naar vijfde, Liam Lawson van vijfde naar zesde en Arvid Lindblad van zesde naar zevende.

Voor Hadjar is het een pijnlijke uitkomst. De Red Bull-coureur had zijn eerste podiumplek voor het team gevierd in Monaco, een circuit dat een bijzondere betekenis voor hem heeft. Alpine pakt negen extra punten en vergroot de marge op Racing Bulls in het constructeurskampioenschap tot vijftien punten. Red Bull verliest drie punten, maar blijft op ruime afstand vierde in de constructeursstand.

De onopgeloste kwestie: wat met de andere straffen?

De beslissing stelt ook een bredere vraag bloot. Als de meetfout gold voor alle coureurs in die eerste zone, dan waren de straffen van Hamilton, Piastri, Colapinto en Russell in principe ook onterecht. Maar die straffen werden tijdens de race al uitgezeten. De stewards zijn helder: er bestaat geen regelement dat hen de bevoegdheid geeft om een al uitgezeten straf ongedaan te maken.

“De stewards merken op dat sommige andere auto’s die een straf kregen, deze ook hebben uitgezeten. Dat heeft helaas invloed gehad op hun racestrategie en daarmee op hun eindresultaat”, schreven de stewards in hun officiële uitspraak. “Er zullen ongetwijfeld vragen blijven bestaan over de vraag of die overtredingen daadwerkelijk hebben plaatsgevonden.”

Piastri had zonder zijn straf vermoedelijk voor Gasly gefinisht. Russell was, zonder de foutief opgelegde straf en de bijbehorende drive-through, mogelijk als derde over de finish gekomen. Volgens berichten zou Mercedes intern woedend zijn over de gang van zaken. De kans dat het team alsnog een Right of Review indient, is echter klein. Die procedure kent een termijn van 96 uur na de race, en die is inmiddels verstreken.

De zaak roept een ander precedent op. Teams kunnen er in de toekomst voor kiezen om een tijdstraf tijdens de race niet uit te zitten als ze geloven dat de straf onjuist is, en in plaats daarvan gokken op een succesvolle herzieningsprocedure achteraf. Dat scenario zou de manier waarop tijdstraffen in de Formule 1 worden toegepast onder druk kunnen zetten.